بیننده دیدن را نمی‌توانی ببینی ، شناسنده شناختن را نمی‌توانی بشناسی

نویسندگان اوپانیشادها

مدیریت آموزش و پرورش شهرستان اسلام شهر

کارشناسی گروه آموزشی متوسطه

گروه درسی فلسفه و منطق

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* زیبایی امور ، در ذهنی است که در ذات آنها تأمل کند .     هیوم

ماهنامه شماره 3

با سلام و احترام سومین ماهنامه گروه درسی فلسفه و منطق به‌حضور همکاران محترم تقدیم می‌گردد .

مطالب این شماره :

1 ـ پرسش ماه :

الف ) تأثیر افلاطون و افلوطین ( پلوتینوس ) در فلسفه اسلامی چیست ؟

ب ) تأثیر متقابل فلسفه و علم بر یکدیگر چیست ؟

* از مقاله‌های برتر در جشنواره اهداء جوایز ، تقدیر به‌عمل خواهد آمد .

2 ـ معرفی کتاب :

الف ـ فلسفه نقادی کانت . ژیل دلوز . برگردان : مهدی پارسا . انتشارات : گام نو

ب ـ تطور تاریخی مفاهیم فلسفی . نویسنده : دکتر محمدرضا بهشتی . انتشارات : سمت .

ج ـ افکار کانت . نویسنده : دکتر کریم مجتهدی . ناشر : پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی  3ـ خبر :

* مسابقه طرح درس نویسی :

هدف : بررسی نحوه تدریس و ارائه موضوع : موضوعات ـ منطق : درس تعریف .

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

*      داروی خشم ، خـاموشی است .           سقراط

فلسفه سال سوم : درس آغاز فلسفه و

فلسفه پیش دانشگاهی : درس حکمت اشراق

* مسابقه ترجمه مقالات انگلیسی :  

مقالات از طرف گروه ارائه خواهد شد

* جشنواره تئاتر دانش آموزی :

درس سقراط در 2 بخش دختر و پسر

* مسابقه خلاصه نویسی :

برای دانش‌آموزان سال سوم و پیش دانشگاهی . انتخاب کتاب به‌عهده خود دانش‌آموزان است .  

* اطلاعات دقیق مربوط به اخبار ، طی اطلاعیه و بخشنامه به‌مدارس ارسال خواهد شد .

4ـ مقاله : گفتگو و مبانی آن

رشد و توسعه‌ی ملت‌ها در زمینه‌های گوناگون در گرو عوامل بسیاری قرار دارد . اما یکی از این عوامل‌که می‌تواند تا حدود زیادی عوامل دیگر را در پرتو خود قرار دهد « گفتگو » است . زمینه‌ی گفتگو می‌تواند یک مسئله سیاسی ، اجتماعی ، اقتصادی ، فلسفی ، عملی ، و ... باشد . حتی در پرتو عرفان گفتگو درباره‌ی باطن ادیان و شأن معنوی حیات انسان‌ها نیز میسر می‌شود . اکنون آنچه حتی بیش از موضوع گفتگو مهم به نظر می رسد ،

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* « فلز مایع » برای « جیوه » چه نوع تعریفی است ؟

پذیرش پایه‌ها و ارکان آن یعنی « من » و « دیگری » است .

      یعنی بتوان برای من و دیگری هویتی مستقل ، قائل شد . در تاریخ فلسفه‌ی غرب دیگری چون طرف گفتگو همچنان مطرح بوده و هست .

دیالکتیک سقراطی که به‌معنای پژوهش از راه پرسش و پاسخ با دیگری است ، گاه مایوتیک ،

( سقراط خود را مامای اندیشه می داند )

 گاه نشان دهنده ، گاه رد کننده و گاهی آزمایش کننده است . افلاطون نیز در کتاب سوم قوانین خود ، یکی از علل رشد حکومت در زمان کورش و بعدها در حکومت داریوش را چنین بیان می‌کند : « ... و اگر در میان آنان مردمی روشن بین بود که می‌توانست پیشنهادی عاقلانه بدهد ، پادشاه بر او حسد نمی‌برد و ابرو درهم نمی‌کشید بلکه او را در سخن گفتن آزاد می‌گذاشت و همه‌ی کسانی را که به او پندهای خردمندانه می‌دادند ، محترم می‌داشت . این آزادی و همدلی و تبادل نظر سبب شده بود که کشور رشد کند و روز به روز آبادان شود . » ارسطو در کتاب اخلاق نیکوما خوس دوستی را از فضایل و ازجمله ضروریات اولیه‌ی زندگی می‌داند . در تقسیماتی که او برای انواع دوستی تعیین می‌کند ، ‌توان حضور « دیگری »

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* سنگی که طاقت ضربه های تیشه را ندارد تندیس زیبا نخواهد شد .

را درآن لمس‌کرد . پس‌ازظهور مسیحیت « دیگری » چون مخلوق خداوند در عشق به‌همسایه و برادری مطرح می‌گردد . در قانون اخلاقی کانت نیز ( با آنکه کاملاً صوری است ) ، می‌توان حضور‌دیگری را ( اگر چه به‌شکل مجرد آن ) ملاحظه کرد : « چنان رفتار کن که بتوانی بخواهی اصل رفتار تو قانونی عمومی شود . » پس از کـانت هگـل نیز به نحو مشخص‌تری

« دیگری » را در فلسفه وارد می‌کند ، در تحلیلی که هگل از رابطه‌ی ارباب و بنده ارائه می‌کند مقدم بر رابطه‌ی ستیزه جویانه ، پذیرش دیگری به‌رسمیت شناخته می‌شود . شاید بتوان یکی از ریشه‌های افکار هان تینگ تون را در فلسفه‌ی هگل دانست . او هویت را چه به‌صورت فردی و چه به‌صورت گروهی وابسته به‌دشمنی می‌داند . یعنی برای آنکه هویت « من » من بشود باید دشمنی داشته باشد ، به عبارتی ، « دیگری » چون دشمن مؤید هویت من است . به نظر می‌رسد احتمال اینکه در این دیدگاه « گفتگو » جای خود را به جنگ و نبرد بدهد بسیار است . یکی از نکاتی که همه فیلسوفان اگزیستانسیالیسم بر آن تأکید دارند « ارتباط » است که از رویارویی تا هماهنگی و همدلی را در بر می‌گیرد . از نظر آنان

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* آنچه که هستی هدیه خداست به تو و آنچه می شوی هدیه توست به خداوند .

انسان موجودی است پیوسته در ارتباط : ارتباط با جهان ، با دیگران ، با آینده و با بودن .

 هایدگر واژه‌ی اگزیستانس را به‌معنی از خود بیرون ایستادن می‌گیرد . « ارتباط » برای یاسپرس به معنای ارتباط با دیگران ، با تاریخ ، با فرهنگ ، ارتباط با خدا چون موجودی آنسوی جهان حس و اندیشه ، و نیز با همه‌ی رمزهای او می‌باشد . از نظر او ارتباط نه تنها زمینه‌ی اوج گرفتن و شکوفایی هستی اصیل انسانی است ، بلکه شرط تحول توانایی‌های طبیعی آدمی نیز هست . امید آنکه ما نیز هویت      « دیگری » را نه از روی ترحم ، نه از روی دشمنی و نه به معنای تلقی دیگری چون یک شیء بلکه چون هستی اصیل پذیرا باشیم .